Small talk, tức chuyện xã giao, không nhất thiết phải hời hợt. Nó có thể là cầu nối dẫn tới một cuộc trò chuyện ý nghĩa, đồng thời thể hiện sự ấm áp, dễ gần và tự tin. Dưới đây là một số điều nên và không nên làm.
Đừng mở đầu bằng việc xin lỗi về bản thân.
Đừng chia sẻ quá nhiều về các vấn đề cá nhân.
Hãy tập trung vào người đối diện.
Hãy nhanh chóng chuyển từ chủ đề chung chung sang chủ đề cụ thể.
Đừng buôn chuyện.
Đừng nói về chính trị hay tôn giáo.
Đừng phàn nàn về sự kiện mà bạn đang tham dự.
Hãy nhắc lại tên của người đó và dùng tên ấy trong cuộc trò chuyện.
Hãy chia sẻ trong phần bình luận những trải nghiệm của bạn khi biến small talk thành smart talk.
Hãy nghe Tập 478: Ghi nhớ tên người khác.
Hãy nghe Tập 495: Chính trị, tôn giáo và BNI.
Hãy nghe Tập 937: Hãy trò chuyện thông minh, đừng chỉ xã giao.
Nội dung đầy đủ
Priscilla: Xin chào tất cả các bạn, và chào mừng các bạn quay trở lại với BNI Podcast chính thức. Tôi là Priscilla Rice, tôi đang ở phòng thu Live Oak Recording Studio tại Berkeley, California, và hôm nay cùng tham gia qua điện thoại với tôi là Nhà sáng lập kiêm Giám đốc Tầm nhìn của BNI, Tiến sĩ Ivan Misner. Xin chào Ivan, anh khỏe không và anh đang ở đâu vậy?
Ivan: À, tôi nói chị nghe, năm nay tôi gần như có mặt khắp nơi trên thế giới vì đây là Tuần lễ Networking Quốc tế, và tôi đang thực hiện một loạt bài nói chuyện và video cho mọi người trên khắp thế giới. Tuần lễ Networking Quốc tế bắt đầu từ năm 2007, nên chúng ta sắp đến dịp kỷ niệm 20 năm, và đó thật sự là một cách để BNI được biết đến rộng rãi trên toàn thế giới.
Priscilla: Thú vị đấy. Được rồi, sáng nay anh sẽ dạy chúng tôi điều gì?
Ivan: À, tôi sẽ nói về Small Talk, tức chuyện xã giao, và cách đây không lâu tôi đã có một tập podcast, tập số 937, có tên là Hãy trò chuyện thông minh, đừng chỉ xã giao. Nhưng điều thú vị là gần đây giới truyền thông hỏi tôi rất nhiều về chủ đề này, Small Talk, và họ đã đặt ra cho tôi khá nhiều câu hỏi, nên tôi sẽ chia sẻ những câu hỏi mà họ đã hỏi và câu trả lời của tôi, rồi cuối chương trình chúng ta sẽ có một chút thời gian để bàn về nó, Priscilla, nếu chị muốn.
Priscilla: Được. Chắc chắn rồi.
Ivan: Vậy một trong những câu hỏi đầu tiên mà giới truyền thông hỏi tôi, và tôi thực hiện khoảng 150 cuộc phỏng vấn mỗi năm, chưa tính các tập podcast với chị, tôi thực hiện khoảng 150 cuộc phỏng vấn mỗi năm. Vậy nên tôi làm khá nhiều, và hầu như tất cả đều về chủ đề networking. Và một trong những câu hỏi đầu tiên mà tôi được hỏi là: “Có phải chuyện xã giao của bạn bị đánh giá ngay khoảnh khắc bạn nói lời chào?” Và câu trả lời ngắn gọn là: có. Đúng vậy, nó xảy ra còn nhanh hơn một cái hắt hơi trong quán cà phê mèo. Nó diễn ra ngay lập tức.
Priscilla: (cười)
Ivan: Nhân tiện, chị đã bao giờ vào quán cà phê mèo chưa?
Priscilla: Rồi, rồi, tôi vào rồi.
Ivan: Tôi cũng vậy, ở Nhật Bản. Nó thật sự kỳ lạ. Và với những ai chưa biết quán cà phê mèo là gì, thì bạn bước vào một quán cà phê ở Nhật và thường là uống trà, và có khoảng, tôi không biết nữa… chị nghĩ sao? Chừng 20 hay 30 con mèo đi lại khắp nơi?
Priscilla: Quán mà tôi đến thì họ đang cố tìm người nhận nuôi những con mèo đó. Quán của anh có vậy không?
Ivan: Chà. Không, đây là một quán cà phê hay quán trà thật sự mà tôi đã đến ở Nhật Bản, cùng với một trong các con tôi là Dorian, và người vợ quá cố của tôi, chúng tôi uống trà và mèo thì ở khắp nơi. Điều đó khá là điên rồ, nhưng tôi đang lạc đề rồi. Đúng là… bạn bị đánh giá còn nhanh hơn một cái hắt hơi trong quán cà phê mèo. Mọi người hình thành ấn tượng đầu tiên trong vòng 7 đến 10 giây. Đó là lý do tôi viết cuốn sách có tên Seven Second Marketing từ rất, rất nhiều năm trước. Giọng điệu khi bạn chào hỏi, ánh mắt giao tiếp của bạn, và thậm chí cả cách bạn gọi tên người kia, tất cả đều gửi đi một thông điệp. Bạn có thật sự hiện diện không? Hay bạn chỉ có mặt trong phòng về mặt thể xác, còn tâm trí thì vẫn đang loay hoay đỗ xe? Small Talk không nhất thiết phải hời hợt. Nó là cầu nối dẫn tới một cuộc trò chuyện ý nghĩa, và nó có thể thể hiện sự ấm áp, dễ gần và tự tin.
Tiếp theo tôi được hỏi: “Những chủ đề nào cho thấy bạn đang lo lắng, và những chủ đề nào thể hiện sự tự tin?” Những chủ đề như xin lỗi về bản thân, kiểu “Ồ, bạn biết đấy, tôi không giỏi networking lắm,” hay “Tôi không thích các sự kiện networking cho lắm.” Đừng làm vậy. Đó là một điều tiêu cực trung tính — hoặc là người ta chẳng quan tâm, hoặc đó là một nhận xét tiêu cực. Nó sẽ không giúp ích gì cho bạn cả. Ngoài ra còn việc chia sẻ quá nhiều về các vấn đề cá nhân, bạn biết đấy, TMI – quá nhiều thông tin. Đó là một vấn đề tiềm ẩn khác. Tôi không thấy chuyện đó xảy ra thường xuyên lắm, nhưng tôi có thấy nhiều người xin lỗi về bản thân, bạn biết đấy, nói rằng họ không giỏi networking hay gì đó.
hãy tập trung vào người đối diện. Hãy hỏi xem họ đang hào hứng với công việc gì. Hãy phản hồi tích cực với điều gì đó mà họ đã chia sẻ. Hãy khen một điều cụ thể, chứ không chung chung, mà họ đã nói hoặc đã làm.
Sự tự tin không phải là ồn ào, mà là sự tò mò. Người đặt những câu hỏi sâu sắc trông giống như người biết rõ mình đang làm gì. Và bạn biết đấy, mọi người rất thích khi bạn đặt câu hỏi cho họ và để họ được nói. Tôi sẽ so sánh điều này nhiều với việc trả lời phỏng vấn truyền thông, khi phóng viên đặt cho tôi một câu hỏi và họ để tôi triển khai thêm. Và đó thật sự là điều một người làm networking giỏi nên làm, để người kia triển khai thêm dựa trên những câu hỏi mà bạn đặt ra. Và bạn muốn tạo được sự kết nối với ai đó. Tuần trước, chúng ta đã nói về các mối quan hệ, những sự kết nối dẫn đến mối quan hệ. Nếu bạn muốn có một sự kết nối dẫn đến mối quan hệ, hãy cho thấy rằng bạn tò mò.
Một câu hỏi khác mà tôi thường được hỏi là: “Nói về thời tiết có khiến bạn bị xem là nhạt nhẽo hay lười biếng không?” Nói về thời tiết thì không sao, miễn là bạn đừng nán lại ở đó lâu hơn một bản tin dự báo. Bạn biết đấy, làm vậy rất dễ, và thời tiết có thể là đường băng, nhưng nó không nên là cả chuyến bay. Bạn có thể, và nên, chuyển hướng khá nhanh. “Ừ, trời dạo này nóng thật, thật sự nóng.” “Bạn giữ mát thế nào trong thời tiết này?” “Bạn có dự án thú vị nào đang làm trong nhà hay ngoài trời không?” Bạn biết đấy, tôi có thể nói kiểu: “À, ở Austin nơi tôi sống trời nóng lắm. Tôi hay lái thuyền ra ngoài, và lúc nào cũng mát hơn chừng 10 độ khi bạn ở trên mặt nước và lướt nhanh. Mà tôi cũng có thể lái thuyền nhanh một chút. Nên thường thì khá là, khá là mát.” Vậy là bạn có một cuộc trò chuyện như thế, và bỗng nhiên bạn đã chuyển từ vai một nhà khí tượng học sang một người trò chuyện có chiều sâu. Xin lỗi các nhà khí tượng học có thể đang nghe, nói về thời tiết thì không sao, chỉ là đừng mắc kẹt ở đó.
Và đây là câu hỏi tiếp theo mà tôi được hỏi rất nhiều: “Kiểu chuyện xã giao sai lầm có thể khiến mọi chuyện đổ vỡ không?” Và câu trả lời là: chắc chắn rồi. Chuyện xã giao có thể mở ra một cánh cửa và cũng có thể đóng sầm nó lại. Những điều gây đổ vỡ trong Small Talk bao gồm buôn chuyện; nó khiến người khác tự hỏi bạn sẽ nói gì về họ. Các chủ đề gây tranh cãi ngay từ đầu – đặc biệt là chính trị. Đó là một trong những lý do mà ở BNI, chúng ta không bàn chuyện chính trị và tôn giáo. Và tôi biết điều đó thật sự khiến nhiều người tức giận. Đôi khi người ta thật sự cảm thấy rằng mình cần được nói ra suy nghĩ của mình. Tốt thôi, hãy nói ra suy nghĩ của bạn – chỉ là đừng nói ở buổi họp BNI.
Và tôi sẽ kể cho bạn nghe chúng tôi đã rút ra bài học này như thế nào. Tôi biết tôi đã làm một tập podcast về chuyện này từ nhiều năm trước. Chúng tôi đã rút ra bài học này một cách đắt giá, từ rất, rất nhiều năm trước, khoảng 35 năm trước hoặc hơn, khi một chapter mời một diễn giả bên ngoài, điều mà lẽ ra họ không nên làm, vì chúng ta thật sự không mời diễn giả bên ngoài. Chúng ta để các thành viên của mình thực hiện bài thuyết trình doanh nghiệp (Feature Presentation). Nhưng họ đã mời một diễn giả bên ngoài là một ủy viên hội đồng thành phố địa phương, và điều đầu tiên ông ấy làm là bắt đầu nói về một quy định địa phương nào đó sắp bị thay đổi. Và ông ấy đã khiến cả chapter náo loạn. Một nửa chapter thì rất thích, một nửa thì giận dữ.
Và bạn biết đấy, tôi nghe kể lại – tôi không có mặt ở đó, nhưng tôi đã nghe kể hết – và tôi kiểu: “Được rồi các bạn, không, không chính trị. Đừng đưa chính trị vào chapter.” Và sau 41 năm, tôi có thể nói với bạn một cách tuyệt đối chắc chắn rằng đó là điều tiêu cực trong bối cảnh networking. Nói vậy nhưng – nếu bạn muốn hoạt động chính trị, xin Chúa phù hộ bạn. Hãy cứ làm. Tôi hoàn toàn ủng hộ. Và điều buồn cười là, tôi không nói về chính trị, nhưng tôi có bằng cử nhân khoa học chính trị, nên tôi thích chính trị. Tôi nói về nó với bạn bè, nhưng tôi không làm vậy trong môi trường networking. Và tôi khuyên bạn, nếu bạn muốn networking hiệu quả, hãy tránh xa chủ đề đó. Nó không tốt.
Được rồi, tôi lạc đề một chút — tiếp theo là phàn nàn về sự kiện mà bạn đang tham dự. Đúng vậy, người ta có làm thế. Tôi không khuyên bạn phàn nàn về sự kiện mà bạn đang tham dự. Tôi đã thấy có người phàn nàn về sự kiện họ đang tham dự mà không nhận ra rằng mình đang nói chuyện với một trong những người đã giúp tổ chức sự kiện đó.
Priscilla: Ôi, không.
Ivan: Đúng vậy, tôi đã thấy chuyện đó xảy ra. Và nó kiểu như, được rồi, rút chân ra, rồi đổi chân khác, đúng không? Lại đút chân vào miệng mình, tức là lỡ lời. Vậy mục đích của chuyện xã giao không phải là để lấp đầy khoảng lặng. Mà là để tìm điểm chung và xây dựng niềm tin. Trong networking, bạn không phải đi thu thập danh thiếp, mà bạn đang thu thập các mối quan hệ. Vậy nên đúng thế, một lời “Xin chào” có chiến lược có thể dẫn đến một mối quan hệ đối tác chiến lược, và nó thường bắt đầu từ chính những câu chuyện xã giao đó. Đó là thông điệp của tôi hôm nay, Priscilla. Chị có suy nghĩ gì không?
Priscilla: Vâng, được, tôi có một suy nghĩ từ phần đầu bài nói của anh, đó là về số giây mà người ta cần để đánh giá bạn, và anh đưa ra một con số rất nhỏ, kiểu như bảy giây hay gì đó. Có đúng vậy không?
Ivan: Vâng, nó rất ngắn. Bạn biết đấy, chỉ vài giây thôi. Tôi đã viết một cuốn sách về điều này, nhưng nó chủ yếu nhắm vào việc gặp gỡ mọi người trong một nhóm, chứ không phải gặp riêng từng người. Nhưng nói chung, vâng, chỉ vài giây là bạn đã tạo ấn tượng với người khác rồi, dù tốt hay xấu.
Priscilla: Lý do tôi nhắc đến điều đó là vì nỗi sợ lớn nhất của tôi là quên tên ai đó.
Ivan: Vâng.
Priscilla: Và tôi đã nghĩ, tại sao? Tại sao nó lại biến mất? Ai đó nói cho tôi tên của họ và nó lập tức biến mất. Và tôi nghĩ đó là vì tôi đang nhìn vào mắt họ, và tôi đang cố phân tích xem người này là người như thế nào, hoặc điều gì đó về họ, hoặc, anh biết đấy, nó gần giống điều anh đang nói, có điều sau đó tôi lại quên mất tên họ. (cười) Vậy nên tôi nghĩ hẳn phải có cách nào đó để nhớ tên họ. Anh có gợi ý nào không?
Ivan: Có những người có những kỹ thuật thật sự phức tạp, kiểu bạn ghi nhớ một đặc điểm nào đó trên khuôn mặt, rồi nghĩ đến một người khác, rồi trăng tròn vào ngày thứ Ba, rồi bạn nghĩ về… Ôi, tôi không thể làm hết những thứ đó. Tôi thì khuyên bạn nên… Tôi nghĩ đây là một câu hỏi tuyệt vời. Và nếu bạn muốn biết thêm thông tin về câu hỏi của Priscilla, hãy nghe tập số 478 trong podcast của tôi, tập 478 có tên là Ghi nhớ tên người khác. Trong đó tôi nói về một số điều mà tôi làm, như lặp lại. “Priscilla, rất vui được gặp chị. Tên chị đánh vần thế nào vậy Priscilla? Vì tôi đoán là có nhiều cách viết khác nhau,” và như vậy bạn khiến họ nói lại tên mình, rồi dùng tên họ trong cuộc trò chuyện. “Vậy Priscilla, chị làm gì để giải trí? Chị đang làm điều gì thú vị? Điều thú vị nhất trong công việc kinh doanh của chị là gì?” Và rồi, khi đang nói chuyện với họ, hãy nói: “Tôi có một người ở đây có thể muốn trò chuyện với chị, có thể muốn gặp chị cùng tôi. Tôi dẫn họ qua đây và giới thiệu với chị được không?” Ý tôi là, có nhiều điều bạn có thể làm, nhưng với tôi, chìa khóa là lặp lại tên và lặp lại ngay lập tức. Bởi vì điều xảy ra là bạn quên nó ngay lập tức. Ít nhất là tôi như vậy.
Priscilla: Vâng, đúng thật. Nó cứ thế biến mất.
Ivan: Và vì vậy tôi thường nói: “Bạn nhắc lại tên giúp tôi nhé?” rồi người đó nhắc lại tên của họ. “Tôi nhớ rồi, Priscilla,” và sau đó dùng tên đó xuyên suốt cuộc trò chuyện. Mọi người hãy nghe tập podcast đó, tập số 478. Và tôi nghĩ chúng ta hết giờ rồi. Chị còn câu hỏi nào khác không? Giờ chúng ta ổn chứ?
Priscilla: Thế là xong rồi, Ivan.
Ivan: Được rồi.
Priscilla: Vâng, cảm ơn anh.
Ivan: Cảm ơn chị, Priscilla, lúc nào nói chuyện với chị cũng vui.
Priscilla: Không có gì, Ivan. Được rồi, tuyệt vời. Tôi nghĩ tuần này đến đây là hết.
Podcast này được tài trợ bởi www.misneraudioprograms.com. Những chương trình âm thanh này sẽ mang đến cho các bạn công cụ và nguồn cảm hứng để nâng tầm mạnh mẽ trải nghiệm BNI của các bạn. Vì vậy hãy xem những tài liệu tuyệt vời dành cho các bạn tại www.misneraudioprograms.com và sau đó sử dụng mã khuyến mãi IVAN50 để được giảm 50% cho tất cả sản phẩm (mã này chỉ có hiệu lực trong thời gian giới hạn). Toàn bộ số tiền thu được sẽ được chuyển cho BNI Foundation.
Cảm ơn các bạn rất nhiều vì đã lắng nghe. Tôi là Priscilla Rice, và chúng tôi mong được các bạn tiếp tục đồng hành vào tuần tới trong một tập hấp dẫn khác của BNI Podcast chính thức.
Bản gốc tiếng Anh: Episode 946: Small Talk – The Official BNI Podcast